Sống

Vấn đề của chúng ta đối với tiền

Trong kho tàng văn học dân gian Việt Nam cũng như nhiều nước trên thế giới, thường có một mô tuýp truyện kể trong đó luôn chế nhạo một tầng lớp gọi là “trọc phú” – những kẻ có lắm tiền nhưng trí khôn hạn hẹp. Đối nghịch với tuyến nhân vật này là các anh chàng nông dân nghèo nhưng thông minh lanh lợi, nhiều lần làm cho tay địa chủ kia mất tiền bạc, của cải, thậm chí mất mạng. Trong mọi cuộc đấu trí, anh chàng nhà nghèo luôn thắng cuộc, còn gã trọc phú đúng nghĩa là “không có gì ngoài tiền”, cả trí khôn cũng không có được.

Khi còn bé, tôi đã tin vào những câu chuyện cổ dân gian đầy ý nghĩa nhân văn như thế (còn gì nhân văn bằng gieo cho người ta niềm tin cuộc đời luôn công bằng). Những truyện như thế này vô hình gieo cho những đứa trẻ như tôi niềm tin rằng sở hữu nhiều tiền bạc là xấu xa, lầm lỡ và cuộc sống ít tiền mới khiến ta trở nên khôn ngoan, sáng suốt.

Vấn đề của chúng ta đối với tiền

Tất nhiên hầu hết chúng ta đều đã công nhận rằng, tiền bạc đã đóng vai trò không hề nhỏ trong cuộc đời mỗi con người, thậm chí ta còn khao khát có nhiều tiền hơn là một trí tuệ mẫn tiệp. Một tin cũng khá buồn nữa cho các anti-fan của tay trọc phú là những ai không lo lắng về chuyện tiền bạc hóa ra lại dễ trở nên thông minh sáng suốt hơn, so với những người suốt ngày cặm cụi chắt chiu từng đồng để tồn tại. Nghiên cứu từ các nhà khoa học tại đại học Harvard đã chỉ ra rằng, bận rộn và nghèo túng trong thời gian dài khiến con người ta thiển cận, nguyên do vì con người ta quá tập trung theo đuổi vào thứ mình thiếu thốn mà quên đi các yếu tố khác.

Đọc đến đây có lẽ bạn đang bực bội vì hình như nãy giờ tôi toàn nói những điều mà bạn cũng có thể đoán ra được, tuy nhiên vẫn còn một điểm mà chúng ta chưa bàn luận tới: vì sao có những người không khá giả về mặt vật chất vẫn có trạng thái tinh thần và trí tuệ rất tốt? Còn có những người thành công về tiền bạc lại không hề hạnh phúc hay cảm thấy thỏa mãn với cuộc sống của mình?

Vấn đề của chúng ta đối với tiền

Đúng vậy, mấu chốt ở đây không phải là bạn có nhiều tiền đến đâu, mà bạn hài lòng với số tiền bạn có như thế nào, và bạn dùng tiền của mình vào việc gì.

Với những người xem tiền là mục đích thì họ dành cả cuộc đời họ để kiếm nhiều nhất có thể: số dư trong tài khoản không bao giờ là đủ. Khi tiền trở thành mục đích, nhiều người dễ đánh mất bản thân mình và khó mà giữ được sự sáng suốt, thanh thản trong thời gian dài. Họ đáng lẽ ra có một cuộc sống hưởng thụ hơn, tinh thần thoải mái hơn thay vì cứ ám ảnh số tiền được mất mỗi ngày.

Trái lại, những người hiểu rõ tiền chỉ là phương tiện phục vụ cuộc sống và luôn hài lòng với những gì họ kiếm được sẽ cảm thấy thỏa mãn ngay cả khi không có khối tài sản kếch sù hay chỉ đi làm trên một chiếc xe ọp ẹp.

Vấn đề của chúng ta đối với tiền

Có một câu chuyện rất quen mà chắc hẳn bạn từng trải nghiệm, đó là dù đi làm với mức lương 5 triệu hay 15 triệu, bạn cũng thu xếp ổn thỏa mọi chi phí. Làm nhiều hơn có thể tạo ra cơ hội để bạn tiết kiệm đôi chút, song về cơ bản, bạn sẽ có xu hướng chi tiêu nhiều hơn. Nhiều người sẽ thắc mắc vì sao mình làm nhiều mà không dư – đây chính là mức chi tiêu gia tăng khi thu nhập gia tăng. Câu chuyện quản lý tài chính kém cỏi này của nhiều người cứ tiếp diễn và nó minh họa cho một luận điểm: chúng ta đang bị tiền sở hữu chứ không phải sở hữu tiền.
Khi làm việc vất vả hơn để kiếm nhiều hơn, ta có tâm lý muốn hưởng thụ nhiều hơn vì ta cho rằng mình xứng đáng như thế (tệ thật về khoản này tôi rất có kinh nghiệm), ta tiêu tiền vào những thứ mà sau này nghĩ lại luôn có dấu hỏi to trong đầu “hồi đó sao mình lại mua cái quái này nhỉ”.

Chúng ta luôn có niềm tin rằng “cứ tiêu đi vì cuộc đời cho phép”, ta luôn luôn kiếm được tiền trong tương lai, vậy vì sao phải tiết kiệm ngay lúc này. Đây là một quan niệm không sai, nhưng tiêu tiền lãng phí vô mục đích chỉ thỏa mãn ta trong hiện tại, và sẽ gây ra hối tiếc về sau. Ta luôn hối tiếc với những gì vô nghĩa, tôi cam đoan là như vậy. Vậy mấu chốt để luôn cảm thấy thoải mái với tiền là làm việc chăm chỉ, chi tiêu đúng mực, có khoản tiết kiệm để phục vụ cho mục tiêu lớn hơn sau này (kinh doanh, mua nhà, đầu tư, dưỡng già…).

Khi bạn có một cuộc sống điều độ với tiền, bạn trở nên điềm tĩnh và sáng suốt hơn để suy xét mọi thứ thấu đáo. Bạn không phải vật vã hàng tháng vì trả góp chiếc điện thoại Iphone 12 đắt đỏ mà bạn chỉ dùng để lướt Facebook xem Tiktok; bạn cũng không toát mồ hôi vì nợ tín dụng tháng trước chưa trả xong; bạn thoải mái mua cho bố mẹ một chiếc máy giặt mà không cần nghĩ ngợi… Việc kiếm tiền cũng trở nên có động lực hơn vì số tiền đó bạn biết rằng được tiêu vào những việc đúng đắn, có ý nghĩa.

(Hình trong bài từ Internent)

Hằng Văn.

Leave a Reply

Bài viết cùng chuyên mục

Back to top button
Vui lòng đăng nhập để gửi báo cáo
Vui lòng đăng nhập để tặng điểm cho tác giả